Davis Methode

Een aanpak voor dyslexie, dyscalculie, ADD, ADHD en autisme

Fijngevoelig, veel kwaliteiten, op school lukt het niet – een kind met twee levens
Dat zijn de kinderen voor wie de Davis-methode een uitweg uit een verdrietige doolhof kan bieden.
Ze leiden twee levens: thuis lijkt er een heel ander kind te zijn dan op school. En allebei zijn ze echt. Als ouder ken je je kind als intelligent, het kan vaak sprankelend creatief zijn, fijngevoelig (en daarmee ook kwetsbaar), het neemt enorm veel waar, het kan hevig boos of intens verdrietig zijn, het kan verrassende, mooie uitspraken doen, en het kan met zeer inventieve oplossingen voor dingen komen.
Maar de leerkracht ziet een kind dat zich terugtrekt in zichzelf – wat aan ADD doet denken, of zelfs aan autisme. Of hij ziet een kind dat zo rusteloos en druk is, dat de gedachten van de school vooral richting ADHD gaan. Leren lukt maar moeizaam, ondanks alle goede zorgen, ondanks alle remedial teaching, enzovoort.
De weg naar het Speciaal Onderwijs wordt overwogen. En de ouders vragen zich af of dat wel de weg is voor hun kind.

Denkwijze
Meestal zijn deze kinderen beelddenkers. Of misschien zou je ze beter ervaringsdenkers kunnen noemen: hun denken is ervaren – zich voorstellen, voelen, beleven, enzovoort. Dat maakt dat hun gevoel een extra grote rol speelt. Want iets (in gedachten) beleven raakt je gevoel veel sterker dan wanneer je abstracter, meer in woorden denkt, wat een stap verwijderd is van de directe ervaring. Deze laatste manier van denken, ‘woorddenken’, is overigens verreweg de meest voorkomende denkwijze.

Leren in een woorddenkersomgeving – wat scholen vanzelfsprekend zijn – kan bij een beelddenker reacties oproepen op alle fronten. Er treedt dan een soort kortsluiting op. Het kind kan het leren niet goed plaatsen doordat het niet aansluit bij zijn denken. Dat kan gemakkelijk leiden tot een intense frustratie en een gevoel van verdwaald, verloren zijn. De emoties, het lichaam, het denken – alles kan erin meegetrokken worden. En dan hangt het er maar net van af hoe goed het kind die ontregelende reacties weet te hanteren. Als ze hem boven het hoofd groeien, wordt leren een vrij onmogelijke opgave. De letters of cijfers lijken te gaan dansen, het kind blokkeert, het kan zijn aandacht niet meer goed richten. Het loopt te stuiteren, of droomt juist veel weg; dyslectische symptomen en/of rekenproblemen kunnen zich aandienen.

Emoties
Natuurlijk kan een gevoelig kind op dit proces reageren met emoties die buiten proportie zijn. Want het wringt aan alle kanten, ook tussen het kind en zijn omgeving. Gedragsproblemen – drukte of juist teruggetrokkenheid – ontstaan gemakkelijk; het zelfbeeld raakt beschadigd. Als je als volwassene in je werk voortdurend dingen zou moeten doen die op de een of andere rare manier altijd weer mislukken, dan zou het ook gaan wringen. En dan was je niet meer die gemakkelijke collega die zijn weg wel vindt.

Om te kunnen leren en onthouden heeft een mens een bepaalde mate van rust en evenwicht nodig, ook wel de learning zone genoemd: de innerlijke zone waarbinnen rust en evenwicht in voldoende mate aanwezig zijn. Kinderen die bovengenoemde reacties niet goed kunnen hanteren, worden daardoor telkens uit deze ‘leer-zone’ weggetrokken. Je kunt hun dus nog zulke goede manieren aanreiken om te leren, je pakt het probleem daar niet mee aan.

De Davis-methode
Dit is waar de Davis-methode op ingrijpt. Die leert een kind om zich bewust te worden van hoe het in zo’n situatie reageert, en hoe het daarmee om kan gaan; hoe het in zijn leer-zone kan blijven. Het kind kan zo gaan leren vanuit zijn eigen manier van denken, het beelddenken, het belevende denken. Daar bevat de Davis-methode veel handvatten voor.
Dat is geen toeval. Want de methode is ontwikkeld door een ras-beelddenker, de Amerikaan Ronald Davis. Hij kent de rijke kwaliteiten van die aanleg, maar hij was als scholier totaal niet in staat om te leren in een woorddenkersomgeving. Zware dyslectische symptomen waren het gevolg.

Door een gelukkige combinatie van toeval en hardnekkig dóórzoeken ontdekte hij op latere leeftijd hoe hij hier vat op kon krijgen. Op basis van deze bevindingen ontwikkelde hij samen met een groep wetenschappers een methode die iemand technieken leert om
• in zijn leerzone te blijven;
• zijn beelddenkersaanleg als instrument te gebruiken bij het omgaan met de lesstof.

Bereik
Het begon met dyslexie, maar de methode breidde zich uit naar rekenproblemen, ADD en ADHD. Enkele jaren geleden heeft Ronald Davis ten slotte ook een opleiding ontwikkeld voor Davis-counselors die zich richt op de behandeling van autisme.
Op al deze gebieden wordt gewerkt vanuit dezelfde uitgangspunten, maar uiteraard met telkens een specifiek instrumentarium.
Voor volwassenen is de Davis-methode even werkzaam als voor kinderen.

Effecten
De voorbeelden hieronder geven een indruk van wat er in vele variaties telkens weer gebeurt: opbloeien, meekomen op school, lekker in je vel komen te zitten, groei. Dat is in het algemeen ook blijvend. Dat is logisch, omdat de aanpak kinderen veel meer greep geeft op hun eigen bestaan, en ook omdat ze gaan beseffen dat er niet iets mis is met hen, maar dat het een kwestie is van goed kunnen omgaan met een niet-doorsneeaanleg. Dan pas komen de vele rijke kanten van deze aanleg goed tot hun recht.
Vermoedens van AD(H)D, autisme en dergelijke die om begrijpelijke redenen aanvankelijk opkwamen, verdwijnen dan ook heel vaak.

Plaats in het veld
Voor kinderen die niet zo diep geraakt worden door dit alles, is de Davis-methode waardevol, maar voor hen kunnen andere benaderingen evenzeer als ‘Davis’ relatief snel tot resultaat leiden. Maar voor kinderen die gemakkelijk uit hun leer-zone getrokken worden, met alle gevolgen van dien, biedt de Davis-methode een kindvriendelijke en uitermate effectieve uitweg uit dit moeras.
De opleiding en nascholing van Davis-counselors in Nederland specialiseert zich nog altijd verder in de richting van wat nodig is om deze kinderen te kunnen helpen om weer te gaan floreren.

Langere duur
Het spreekt vanzelf dat het meer tijd kost om een kind te helpen wiens frustraties erg diep zijn gaan zitten. Hoeveel tijd is afhankelijk van de situatie.

Opleiding
De opleiding tot Davis-counselor bestaat uit een combinatie van twee vierdaagse workshops en vijf intensieve vierdaagse trainingsmodules in kleine groepen van zes deelnemers. Daarnaast moet er na elke workshop minimaal 30 uur geoefend worden met mensen zonder leerprobleem om de technieken onder de knie te krijgen. De opleiding wordt afgesloten met vier volledige counselingen onder begeleiding van een Davis-specialist.

Internationaal
Sinds de Davis-methode dertig jaar geleden ontwikkeld werd, is de toepassing ervan door gekwalificeerde Davis-counselors uitgebreid naar veertig landen. De Internationale Davis-organisatie, Davis Dyslexia Association International, is gevestigd in California (VS). Ze houdt wereldwijd toezicht op de landelijke Davis-activiteiten en -opleidingen, ze bewaakt de kwaliteit, ze beheert licenties en geeft certificaten uit.

Voor scholen
Een aparte afdeling van Davis Nederland verzorgt workshops en vervolgbegeleiding voor leerkrachten van groep 2 tot en met 5. Zij leren hier strategieën die gericht zijn op het voorkomen van leerproblemen, en die een aanvulling vormen op het eigen curriculum. Met het oog op de invoering van de Davis-leerstrategieën in de school wordt deze gedurende twee jaar ondersteund door een Davis-mentor.

De school had Harm (11 jaar), een absoluut onaangepaste dyslectische ADHD’er,
opgegeven. Weliswaar met tegenzin, maar alle geleverde inspanningen hadden geen resultaat gehad. Harm zat meer op de gang dan in zijn klas, omdat hij eenvoudig niet aanspreekbaar was op zijn gedrag. Lezen deed hij bovendien struikelend en met eindeloos veel fouten.
Het Speciaal Onderwijs leek de enige werkbare oplossing.
Tijdens de Davis-counseling leerde Harm onder andere om te ervaren hoe hij zijn aandacht werkelijk kon richten. Daar maakte hij enthousiast gebruik van, blij als hij was dat hij zo meer vat op zichzelf kreeg. Samen met wat hij zich in de counseling allemaal nog meer eigen maakte, zorgde dit voor een stevige verandering in het lezen: na korte tijd las hij twee AVI-niveaus hoger dan eerst. Foutloos, en redelijk vloeiend.
En wat zijn gedrag betreft: het maakte voor hem enorm veel uit dat hij nu wist hoe hij
zelf invloed kon uitoefenen op zijn doen en laten. Met zijn juf had Harm een signaaltje afgesproken. Als hij zelf niet doorhad dat er even wat moest veranderen, gaf zij hem dat stille teken. Dan deed hij de rest …
Harm is doorgestroomd naar het reguliere voortgezet onderwijs. Hij doet het daar goed.

Een ouder vertelt:
‘Op het moment dat onze jongste dochter in groep 3 ging leren lezen, zagen we bij haar iets wat de leerkrachten en ik helemaal niet konden plaatsen. Lezen ging zo verschrikkelijk moeizaam; ze draaide woorden om, las letters gekanteld (“Ze” werd “eN”), het was één grote worsteling. Intelligent als ze was, werd ze al gauw een zorgleerling.
Er was niet zo veel te merken van wat dit alles met haar deed, behalve dan dat ze vaak in haar bed plaste. Ik ben veel boeken gaan lezen en kreeg ook het boek De Gave van Dyslexie in handen. Dat maakte me eindelijk duidelijk hoe onze jongste de wereld, en de woorden en letters, zag en waarnam.’

Het verhaal van een andere ouder:
‘Na de Davis-counseling is ze gaan lezen zoals ze nooit gelezen had, hele series boeken. Ze had geleerd om haar waarneming van letters en woorden op orde te houden. Tijdens de counseling waren gelukkig alsnog de tranen losgekomen over hoe het voor haar was geweest in die moeilijke tijd.
Ze ontdekte dat ze de Davis-vaardigheden bij van alles kon gebruiken: ook bij leren typen, fietsen, gymnastiek. Haar handschrift verbeterde enorm, ze kon beter met tijd omgaan.
Nu ze achttien is, doet ze een opleiding die ze leuk vindt en die bij haar past. Wat zijn wij blij dat we naar ons gevoel hebben geluisterd en ons kind met deze methode een kans hebben gegeven. Daardoor staat ze nu met veel zelfvertrouwen in het leven.’

Meer weten
Voor meer informatie:
• www.davisdyslexie.nl
• boeken van Ronald Davis (bestellen: www.daviswebshop.nl):
– De Gave van Dyslexie, ISBN 97890389 21280, over dyslexie
– De Gave van Leren, ISBN 97890389 21297, over ADD, ADHD, rekenproblemen, schrijfproblemen
• informatieavonden in het Davis Dyslexie Centrum in Loenen: zie de website
• informatief gesprek: neem contact op met een Davis-counselor bij u in de buurt via de website
• vierdaagse basisworkshop: zie de website
• workshops voor scholen: www.davisleerstraat.nl
• Davis International: www.dyslexia.com

DDA Nederland
Els Neele
De Werf 7f
3632 AE Loenen aan de Vecht
030-3200434
www.davisdyslexie.nl
ddasecretariaat@gmail.com
logo dda