Ik leer anders

Een leermethode voor kinderen met leerproblemen, dyslexie, AD(H)D, autisme, en voor kinderen die hoogbegaafd en/of hoogsensitief zijn en beelddenken

Voor wie?
De meeste kinderen met AD(H)D, autisme, dyslexie en/of dyscalculie hebben een voorkeur voor visueel leren. Ook hoogbegaafde leerlingen met automatiseringsproblemen kunnen bijvoorbeeld tafels vaak wel onthouden als ze er een plaatje van maken.
Een kleine groep leerlingen (ongeveer vijf procent) denkt niet in woorden, maar in beelden. Daarom wordt het lesmateriaal niet begrepen en onthouden. Vaak hebben beelddenkers een leerachterstand of denkt men bij hen aan dyslexie. Bijles helpt niet of nauwelijks, omdat er dan nog meer schoolwerk op ‘foute’ wijze wordt aangeboden. De leermethode ‘Ik leer anders’ vertaalt de lesstof naar deze visuele manier van denken. Zo kunnen bijvoorbeeld leerlingen met dyslexie wel direct een voldoende halen voor een dictee.

Indicatie leerproblemen
Taal, dyslexie – Spiegelen letters: b = d = p = q – Lezen, overslaan van kleine woordjes: de, het, een, … – Fonetisch schrijven
Rekenen, dyscalculie – Cijfers omdraaien: 25-52 – Moeite met automatiseren
– Moeite met taken in de juiste volgorde maken
– Concentratieproblemen

De leermethode ‘Ik leer anders’ behandelt: – Informatie op de juiste manier ordenen, opslaan en onthouden. – Taal: het alfabet, woordbeelden opslaan, woordpakketten Nederlands groep 3 t/m 8. – Lezen: lege woorden visueel opslaan, leesletters oefenen, lezen met de leespijl. – Cijfers: cijferveld, tafels, automatiseren van sommen en breuken. – Klokkijken: analoog en digitaal. – Overige vakken: topografie, spreekbeurten, werkstukken, boekbespreking, geschiedenis, etc. – Tips voor tijdsplanning. – Praktische oplossingen voor concentratieproblemen.

Hoe herken je een beelddenker?
Beelddenkers ‘zie’ je denken. De ogen gaan vaak omhoog, of ze kijken dromerig voor zich uit als ze een vraag moeten beantwoorden. Als lesstof wordt uitgelegd, snappen ze het niet of wel, nooit een beetje.
Onderstaande test met zeventien vragen kan door ouders worden beantwoord.

Test
1. Kan de leerling goed puzzelen?
2. Houdt de leerling van werken op de computer?
3. Speelt de leerling graag met constructiespeelgoed?
4. Heeft de leerling een levendige verbeelding en kan hij/zij daardoor opgaan in zijn/haar fantasiewereld?
5. Wordt hij/zij makkelijk afgeleid?
6. Moet je instructies vaak herhalen voordat taken worden uitgevoerd?
7. Wiebelt hij/zij veel?
8. Eerst doen en dan pas denken?
9. Is hij/zij overweldigend aanwezig? (Na eerst de kat uit de boom te hebben gekeken.)
10. Denkt de leerling erg zwart-wit?
11. Is hij/zij erg perfectionistisch, faalt hij/zij niet graag (gevoelig voor kritiek)?
12. Wint de leerling graag en is hij/zij een slechte verliezer?
13. Herinnert hij/zij gebeurtenissen gedetailleerd (zelfs van jaren geleden)?
14. Heeft de leerling problemen met het vasthouden van een pen, heeft hij/zij een slecht handschrift?
15. Heeft de leerling een allergie, last van astma of veel oorontstekingen?
16. Heeft de leerling een goed gevoel voor humor (creatieve woordspelingen)?
17. Moeten de etiketten uit kleding geknipt worden? Draagt hij/zij graag zachte stoffen?

Als je het merendeel van de vragen met ‘ja’ hebt beantwoord, is de leerling waarschijnlijk
een beelddenker.

Oorzaken leerproblemen beelddenker

Top-downleren
Beelddenkers denken vanuit een totaalbeeld. Het lesmateriaal wordt opgebouwd uit duizenden puzzelstukjes. Op de voorkant van de puzzeldoos staat het voorbeeld. Maar die voorkant krijg je niet te zien op school. Elke week krijg je een paar losse stukjes van de puzzel. De beelddenker heeft niks aan al die losse stukjes met informatie. Hij heeft het beeld van het eindresultaat nodig om de informatie op de juiste manier te onthouden. Dit heet top-downleren.

Ik denk in beelden, jij onderwijst in woorden
De beelddenker ziet eerst een beeld (bijvoorbeeld een plaatje of zelfs een bewegende film). Vervolgens moet het juiste woord erbij gezocht worden. Dit kost tijd. Bijvoorbeeld het woord ‘hond’ tijdens een dictee. De leerling ziet eerst een harige, bruine, kwijlende hond springen en denkt dan: oooohhh, hoe heet die ook alweer, o ja: ‘hond’; ik hoor een t maar schrijf een d. Met de leermethode ‘Ik leer anders’ leren deze kinderen hoe ze woorden als plaatje kunnen opslaan. Dit noemen we woordbeelden [hond]. Zij bekijken eerst het woordbeeld in hun hoofd voordat ze het kunnen opschrijven. Een beelddenker heeft dus meer tijd nodig voor het schoolwerk.

Driedimensionaal denken
Beweging in je hoofd betekent creativiteit. Een beelddenker kan objecten in zijn hoofd laten draaien. Zoals een architect om het gebouw in zijn hoofd kan lopen voordat het op papier staat. Beelddenkers spiegelen vaak cijfers en letters (b = d = p = q). Soms kunnen zij zelfs in spiegelschrift schrijven.

Husselen van informatie
Er bestaat een boek met de titel: Mik heeft de hik. Negen van de tien beelddenkers zeggen: ‘Kim heeft de hik’. Het hoofd ziet drie letters die niet direct herkenning oproepen. ‘Kim’ kennen we wel. De letters worden geschud en vallen daarna op de juiste plaats volgens de logica van de beelddenker. Dit doet hij of zij onbewust.

Concentratieproblemen
Beelddenkers horen, zien en voelen alles om zich heen. Ze filteren niet. Elk geluid, van een schuivende stoel tot een snotterende neus, wordt waargenomen. Vaak is de oplossing simpel. Door gebruik te maken van een flexibel schot (StudyBuddy) op het bureau en een geluiddempende koptelefoon verbetert de concentratie direct.

Impulsief gedrag
Beelddenkers hebben vaak weinig geduld. Autoriteiten maken niet veel indruk, het gevoel van binnen overheerst. Deze leerlingen geven ook vaak direct antwoord zonder hun vinger op te steken. Bied een alternatief om deze prikkeling te onderdrukken. Bijvoorbeeld in de klas een stopbordje met een groene en rode kant. Zo kan de leerling laten zien dat hij of zij het antwoord weet en krijgen klasgenootjes ook de kans een antwoord te geven.

Hyperfocus
Beelddenkers kunnen extreem hyperfocussen op een onderwerp dat hun interesse heeft. Het laat ze niet los! Soms is het daardoor moeilijk je te focussen op de lesstof in de klas. Daarentegen kunnen zij heel vindingrijk zijn als ze iets voor elkaar willen krijgen. Hierdoor komen vaak zeer interessante projecten tot stand!

Planning
Geen tijdsgevoel, afspraken vergeten, de verkeerde boeken in je schooltas, sporttas vergeten … Zomaar een aantal vervelende voorbeelden uit het dagelijks leven van een beelddenker. Geen tijdsbesef en een slechte planning maken een kind onzeker. De oplossing is simpel. Maak gebruik van visuele planborden en takenkaarten.

Aan de slag

Training ‘Ik leer anders’
Het werkboek Ik leer anders kan worden voorgelezen en samen met een leerling worden doorgewerkt. Ouders met hun zoon of dochter kunnen de techniek ook leren van een gecertificeerd coach. Van alle informatie die beelddenkers niet kunnen onthouden, maken we een plaatje. In het hoofd worden kamers of kasten gevisualiseerd. De informatie wordt daarin opgeschreven. Een beelddenker kan tijdens een dictee op zijn denkbeeldige muur in zijn hoofd kijken. Daar staan de antwoorden. Alle dicteewoorden worden dus vooraf opgeslagen als plaatje. Maar ook sommen en tafels. Dit is voor beelddenkers heel gewoon. Jay, 10 jaar oud, met een dyslexieverklaring, zei na afloop van de eerste sessie tegen zijn ouders: ‘Eindelijk iemand die begrijpt hoe ik denk.’

Computerprogramma ‘Online trainer Ik leer anders’
Leerlingen die een taalachterstand moeten inhalen, kunnen gebruikmaken van het computerprogramma op www.ikleeranders-onlinetrainer.nl. In het programma staan de woordpakketten tot en met groep 8. Woorden die fout getypt worden door de leerling, worden alsnog visueel opgeslagen volgens de techniek van ‘Ik leer anders’. Met een dictee kun je jezelf overhoren. Het programma is ook geschikt voor de talen Engels, Duits en Frans.

Opleiding coach ‘Ik leer anders’ voor ouders, coaches, leerkrachten, RT’ers, logopedisten, etc.
Na de tweedaagse opleiding kun je kinderen begeleiden met de nieuwe leermethode. Een praktisch werkboek wordt je handleiding. Tijdens de opleiding hoor je hoe beelddenkers informatie verwerken en onthouden. Je krijgt praktische tips om je leerling te motiveren en te activeren.
Na de training krijg je reclamemateriaal en een presentatie om klanten te werven: – Vermelding (onbeperkt) op www.ikleeranders.nl in de lijst coaches ‘Ik leer anders’. – Reclameflyer ‘Ik leer anders’ om aan te passen met je eigen naam. – Presentatie PowerPoint om (betaald) workshops te geven op scholen.

Inhoud training
Al het lesmateriaal staat overzichtelijk in het werkboek. De training ‘Ik leer anders’ is in eerste instantie geschreven voor het begeleiden van leerlingen in het basisonderwijs. Na de opleiding kun je leerlingen helpen met de volgende leerproblemen: – Informatie op de juiste manier ordenen, opslaan en onthouden. – Taal: het alfabet, woordbeelden opslaan, woordpakketten groep 3 t/m 8, werkwoordspelling. – Lezen: lege woorden visueel opslaan, leesletters oefenen, lezen met de leespijl. – Cijfers: cijferveld, tafels, automatiseren van sommen en breuken. – Klokkijken: analoog en digitaal. – Overige vakken: topografie, spreekbeurten, boekbespreking, geschiedenis.

Ouders over ‘Ik leer anders’:

Bart, 10 jaar
Bart zit in groep zes. In groep vier kwamen we erachter dat hij een ernstige vorm van dyslexie heeft en in groep zes kreeg hij de diagnose ADHD. We zijn al jaren bezig om vooruitgang te boeken maar alles ging heel moeizaam. Via onze logopediste zijn wij in aanraking gekomen met de leermethode ‘Ik leer anders’. Eerst hebben wij de website www.ikleeranders.nl bekeken en we herkenden Bart hier helemaal in. Ongelofelijk hoe snel hij alles opnam. Het woord ‘bovendien’ kon hij in een keer door deze leermethode van voor naar achter en van achter naar voren spellen. Terwijl hij altijd alles fonetisch schrijft. Dit was voor hem echt heel erg knap. Nu twee maanden later is hij met lezen van Avi 4 naar Avi 7 gegaan.
Bij een spellingtoets schrijft hij nu bijna alle woordjes goed in plaats van bijna alles fout. Dictee is nu makkelijker te leren, de tafels zitten goed in zijn hoofd en hij rekent hierdoor makkelijker en sneller. Hij is nu veel sneller met zijn huiswerk klaar. Wij zijn supertrots met het resultaat, als we dit wisten hadden we dit al jaren eerder gedaan. School is nu ineens veel leuker geworden.

Jay, 10 jaar
Onverwacht kwamen wij bij de judo in gesprek over de leermethode ‘Ik leer anders’. Na het bezoeken van de site waren we al enthousiast. We kwamen veel herkenning tegen bij Jay. Het aanleren van de methode ging Jay makkelijk af. Tijdens het avondeten zei hij: ‘Eindelijk iemand die mij begrijpt wat ik zie en denk.’ Jay heeft voor het eerst een 8 voor zijn dictee gehaald, voorheen alleen maar onvoldoendes. Jay heeft een dyslexieverklaring. Vandaag topografietoets, ben benieuwd naar de uitslag, maar eigenlijk weet ik het al. De meester van Jay zei dat we geen wonderen kunnen verwachten, maar wel een stijgende lijn. Hij zal verbaasd zijn nu hij ziet dat de wonderen de wereld nog niet uit zijn! Van de week heeft hij zijn spreekbeurt gehouden. Hij heeft zelf het onderwerp dyslexie gekozen. Zijn klasgenootjes hebben nu ook begrip waarom het leren bij hem anders gaat. Hij heeft van de hele klas een ‘goed’ gekregen. Dus over zijn zelfvertrouwen maken we ons ook niet meer ongerust. Blijf niet tobben met je kind. Bekijk wat deze leermethode voor jouw zoon of dochter kan betekenen.

Livia, 12 jaar
Livia begon de basisschool als een goede leerling (B) maar zakte met alle vakken steeds verder weg. Lezen ging steeds moeizamer (twee jaar leesachterstand in groep zeven), maar ook het automatiseren ging lastig. Een collega vertelde over ‘Ik leer anders’ en na het lezen van de site viel alles op zijn plaats. Inmiddels had Livia een Cito-entreetoets gemaakt met een heel erg lage score. We zijn thuis aan de slag gegaan met de methode ‘Ik leer anders’. In de zomervakantie hebben we woordpakketten in het werkboek doorgewerkt, tafels geautomatiseerd en sommen geoefend. Terug op school, na de vakantie, ging het gelijk geweldig. Het kwartje was qua rekenen gevallen en er werden zelfs plustaken aangerukt! De Cito-eindtoets ging geweldig: 540! In augustus gaat ze naar een havo-vwo brugklas, ze is vol zelfvertrouwen (dat is wel eens anders geweest). We zijn superblij en trots.

Opleidingscentrum Ik leer anders
Agnes Oosterveen-Hess
Helmstraat 30
2681 GK Monster
info@ikleeranders.nl
www.ikleeranders.nl

Werkboek Ik leer anders
In Nederland te bestellen bij de boekhandel: ISBN 9789081613514.
In België via www.boekenbank.be.

Coaches ‘Ik leer anders’
Adressen van coaches ‘Ik leer anders’ via www.ikleeranders.nl.

Coachopleiding ‘Ik leer anders‘
Kijk voor data en locatie op www.ikleeranders.nl.